पोखरा, २५ मंसिर। रोमको पुरानो बन्दरगाह टेस्टाच्चियो, जसले प्राचीन रोमलाई खाद्य सामग्री आपूर्ति गथ्र्यो, आज पनि शहरको प्रिय खाना गन्तव्यको रूपमा रहँदै आएको छ। यो स्थानले न केवल परम्परागत रोमन खानाको स्वाद दिन्छ, बरु इतिहासका पाना पल्टाउने अवसर पनि प्रदान गर्छ।
गत शरद ऋतु, दुई साथीहरूलाई लिएर म टेस्टाच्चियोको केन्द्रमा रहेको मर्काटो दी टेस्टाच्चियो (टेस्टाच्चियो बजार) को रात्री पार्टीमा पुगेँ। हरेक पन्ध्र दिनमा आयोजना गरिने यस कार्यक्रममा बजारका स्टलहरू अबेरसम्म खुला रहन्छन्, जहाँ काचियो ए पेपे, कार्बोनारा, सुप्ली (गोलो भात फ्राई) जस्ता परम्परागत रोमन परिकारका साथ वाइन, बियर र संगीतको आनन्द लिन पाइन्छ।
यो बजार पर्यटकहरूको सामान्य गन्तव्यमा पर्दैन। तर मेरो साथीहरूले त्यहाँको अनुभवलाई निकै मन पराए। “कोलोसियम नजिकै पर्यटकले भरिएका भोजनालयमा खाने के जरुरी छ, जब यहाँ यस्तो स्वादिष्ट खाना पाइन्छ?” उनीहरूले परम्परागत रोमन स्ट्रीट फूड पोर्केटा (भरिएको र बिस्तारै भुटिएको सुगुरको मासु) खाँदै भने।
टेस्टाच्चियोको इतिहास झन् रोचक छ। प्राचीन रोमको समय, टिबर नदीका किनारमा रहेको यो स्थान एम्पोरियम बन्दरगाहका रूपमा विकास भएको थियो। १९३ ईसा पूर्वमा स्थापना गरिएको यो रोमको सबैभन्दा ठूलो भित्री बन्दरगाह थियो, जसले जैतुनको तेल, वाइन र माछा जस्ता सामग्री शहरमा पुर्याउँथ्यो।
यो क्षेत्रलाई अहिले “मोन्टे टेस्टाच्चियो” (भाँडाका टुक्राको पहाड) भनेर चिनिन्छ, जसले यसको प्राचीन जरा झल्काउँछ। एक शताब्दीदेखि तेस्रो शताब्दी ईसापूर्वको समयका फुटेका भाँडाहरूको थुप्रो यस क्षेत्रको केन्द्रमा रहेको छ। यसैबाट टेस्टाच्चियोको नाम पनि आएको हो।
आज, मोन्टे टेस्टाच्चियोका गुफाहरू परम्परागत रेष्टुरेन्टमा बदलिएका छन्, जसले आफ्नो पर्खालमा पुराना भाँडाहरूलाई संरक्षित राखेका छन्। यस्ता रेष्टुरेन्टहरूले खानेकुरा स्वाद मात्र होइन, इतिहासलाई अनुभव गर्ने मौका पनि दिन्छन्।
टेस्टाच्चियोको प्रमुख आकर्षणमध्ये एक हो चेक्किनो डाल १८८७ नामक रेस्टुरेन्ट, जसले कोडा अला भाक्किनारा (गाईको पुच्छरको झोल) जस्ता परिकारलाई जिवन्त राखेको छ। १९औँ शताब्दीमा औद्योगिक विकाससँगै यो क्षेत्र श्रमिकहरूको गन्तव्य बनेको थियो। सस्तो तर स्वादिलो यस्तो खाना, जसलाई “कुचिना पोभेरा” (गरिबहरूको भान्सा) भनिन्छ, आज आधुनिक रोमन खानाको मुटुमा रहेको छ।
टेस्टाच्चियो बजारमा मात्रै होइन, यसको परिधिमा रहेका परिवारद्वारा सञ्चालित रेष्टुरेन्टहरू, जस्तै डा ओइयो, फेलिसे, र पेकोरिनो ले पनि परम्परागत रोमन खाना परोस्न निरन्तरता दिएका छन्। साहसी खानाप्रेमीहरूले कोराटेला (भेडाको भित्रि अंगहरू), त्रिप्पा अला रोमाना (गाईको पेटको झोल) र रिगाटोनी कोन ला पजाता (दूध खाने बाच्छाका आन्द्राको ससमा बनाइएको पास्ता) जस्ता परिकार नखाई नछोड्नुपर्छ।
परम्परागत स्वादका साथ टेस्टाच्चियोले आफ्नो सांस्कृतिक धरोहरलाई पनि जीवन्त राखेको छ। म्याटाटोइओ (पुर्व वधशाला) मा अहिले “सिटा देल्ला अल्ट्रा एकोनोमिया” (वैकल्पिक अर्थव्यवस्थाको शहर) नामक केन्द्र सञ्चालनमा छ। यहाँ खाना महोत्सवदेखि सांस्कृतिक कार्यक्रमसम्म आयोजित गरिन्छ।
तर, परिवर्तनको प्रभाव टेस्टाच्चियोमा पनि परेको छ। केही दशकयता यो क्षेत्र श्रमिकहरूको बस्तीबाट कलाकार, युवा व्यवसायी र पर्यटकहरूका लागि लोकप्रिय गन्तव्यमा परिवर्तन हुँदैछ।
तर, स्थानीयवासी मारीना मिनुच्ची जस्ता मानिसहरूले यो क्षेत्रलाई यसको मौलिकता र सामुदायिक भावनाबाट अलग हुन नदिने प्रयास गरिरहेका छन्। “टेस्टाच्चियोमा नयाँ र पुराना बासिन्दाहरूको राम्रो सन्तुलन छ। यहाँका मानिसहरूले नै यसको वास्तविक आकर्षणलाई जोगाइरहेका छन्,” उनले बताइन्।
टेस्टाच्चियो केवल खानाका लागि होइन, तर रोमको ऐतिहासिक र सांस्कृतिक समृद्धिको झलक लिन पनि उपयुक्त स्थान हो। बिबिसीका अनुसार, यहाँ आउनेले परम्परा, स्वाद र इतिहासको अनुपम मिश्रण अनुभव गर्न सक्छन्।
