पोखरा, ९ पुस । भारतमा सांगीतिक कार्यक्रमहरूको लोकप्रियता तीव्र रूपमा बढ्दै गएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय स्टारहरू जस्तै दुआ लिपा, म्यारुन ५, र ब्रायन एडम्सको प्रस्तुति र आगामी महिनाहरूमा कोल्डप्ले र एड शीरन जस्ता कलाकारहरूको भ्रमणले यो क्षेत्रको महत्त्वलाई झनै पुष्टि गरेको छ। तर, यी कार्यक्रममा सहभागी हुने दर्शकहरूको अनुभव भने उति सुखद छैन।
यसै महिनामा चण्डीगढमा आयोजित पंजाबी पप स्टार दिलजीत दोसांझको कन्सर्टमा सहभागी भएकी अमृता कौरका लागि यो अनुभव निराशाजनक बन्यो। कार्यक्रममा भिड व्यवस्थापन न्यून, सरसफाइ झन् खराब, र मोबाइल नेटवर्कले काम नगर्ने जस्ता समस्या देखिए। सार्वजनिक शौचालयको अभावले स्वास्थ्य समस्याको खतरा थप्यो भने पार्किङ र यातायात जामले स्थिति झनै कठिन बनायो।
भारतमा सांगीतिक कार्यक्रमहरूको राजस्व सन् २०२३ मा ८ अर्ब भारु पुगेको छ, र यो २०२५ सम्म २५% ले बढ्ने अनुमान गरिएको छ। तर, कार्यक्रम स्थलमा आधारभूत सुविधा नहुनु मुख्य समस्या बनेको छ। हालै ब्रायन एडम्सको कार्यक्रममा एउटा मधुमेह पीडित दर्शकले शौचालयको अभावमा आफैंलाई असजिलो बनाउनु परेको खबरले थप ध्यानाकर्षण गराएको छ।
दोसांझले पनि भारतीय कार्यक्रम स्थलहरूको अवस्थालाई लिएर आलोचना गर्दै भने, “यसरी कार्यक्रम गर्नु कठिन छ।” उनले पछि स्पष्ट पारे कि उनको आलोचना एउटा विशेष स्थलप्रति थियो।
भारतमा सांगीतिक कार्यक्रमहरूका लागि उपयुक्त स्थलको अभाव छ। यस्ता कार्यक्रमहरू सामान्यतया स्टेडियम, सार्वजनिक जमिन वा सपिङ मलहरूमा आयोजना गरिन्छन्। स्टेडियममा भिड व्यवस्थापन र खराब ध्वनि व्यवस्थापन समस्या हुन्छ भने सपिङ मलले सीमित भीड मात्र समेट्न सक्छ।
कार्यक्रम आयोजकहरूले अस्थायी रूपमा सुविधा निर्माण गर्न ठुलो खर्च गर्नुपर्छ। स्टेज, अस्थायी शौचालय र पार्किङको व्यवस्था गर्दा नाफा कम हुने जोखिम हुन्छ। यो अवस्था साना कलाकारहरूका लागि झन् चुनौतीपूर्ण छ। ठूलो दर्शक समूह तान्न नसक्ने कलाकारलाई महँगो टिकटको कारण अवसर गुम्न सक्छ।
सामाजिक सञ्जालमा दर्शकहरूले कार्यक्रमको क्रममा सरसफाइ र अन्य सुविधाको कमीप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरेका छन्। लोलापालुजा र ब्याकस्ट्रिट बोइज जस्ता चर्चित कार्यक्रमहरूमा पनि शौचालयमा पानी र टिश्यु पेपरको अभाव भएको गुनासो छ।
दर्शकहरूको बढ्दो असन्तुष्टिले कार्यक्रम आयोजकहरूलाई जिम्मेवारी थप्ने देखिन्छ। यस क्षेत्रका विशेषज्ञहरू भन्छन्, “कार्यक्रम स्थलहरूले आधारभूत सुविधा उपलब्ध गराउनुपर्छ।” आयोजकहरूले टिकटको मूल्य निर्धारण र स्थानको छनोट गर्दा यो सुनिश्चित गर्नुपर्नेमा जोड दिएका छन्।
युवाहरू भने आफ्ना प्रिय कलाकारलाई हेर्नको लागि कुनै कठिनाइ सहन तयार देखिन्छन्। तर दीर्घकालीन रूपमा, यस्ता असुविधाहरूले सांगीतिक कार्यक्रमहरूको भविष्यमा नकारात्मक प्रभाव पार्न सक्छ।
भारतले आगामी महिनाहरूमा एड शीरन र ग्रीन डे जस्ता अन्तर्राष्ट्रिय कलाकारहरूको भ्रमणको तयारी गरिरहेको छ। दर्शकहरू भने यसपटक राम्रो अनुभवको आशा गर्दै छन्।
