पोखरा, २५ पुस । स्पेसएक्सले आफ्नो अर्को महत्त्वाकांक्षी स्टारशिप उडान परीक्षणका लागि तयारी पूरा गरेको छ। यो परीक्षणले कम्पनीको पुनःप्रयोगयोग्य प्रक्षेपण प्रणालीको विकासमा ठूलो योगदान दिने अपेक्षा गरिएको छ। दक्षिण टेक्सासको स्टारबेस अर्बिटल लन्च प्याड ‘ए’ बाट प्रक्षेपण पुस २६ गते (१० जनवरी) साँझ ५:०० बजे (पूर्वी समय) वा २२:०० जीएमटीमा हुनेछ। ९७ मिनेटको लन्च विन्डो राखिएको छ भने प्रतिकूल परिस्थितिका लागि १६ जनवरीसम्मका ब्याकअप दिन पनि निर्धारित गरिएका छन्।
स्टारशिप प्रक्षेपण प्रणाली दुई खण्डमा बाँडिएको छ। पहिलो चरणमा सुपर हेभी भनिने विशाल बूस्टर छ भने माथिल्लो चरणमा ‘स्टारशिप’ भनिने अन्तरिक्षयान समावेश छ। यस पटकको प्रक्षेपणमा गत नोभेम्बरमा सम्पन्न उडान परीक्षण ६ को अनुभव र सुधारहरू प्रयोग गरिने छ। यो परीक्षणमा पहिलो पटक स्टारशिपबाट पेलोड तैनाथ गर्न प्रयास गरिनेछ।
स्पेसएक्सले यस उडानका क्रममा १० वटा स्टारलिंक सिमुलेटरहरू प्रयोग गरी नेक्स्ट-जेनेरेशन स्टारलिंक उपग्रहहरूको सफल तैनाथ परीक्षण गर्ने जनाएको छ। यी उपग्रहहरूले भविष्यमा विश्वभर द्रुत र भरपर्दो इन्टरनेट सेवा पुर्याउनेछन्। परीक्षणपश्चात् सिमुलेटरहरू सबअर्बिटल कक्षमा रहनेछन् भने स्टारशिपको उद्देश्य भारतीय महासागरमा जलप्रवाह गर्ने रहेको छ।
स्टारशिपमा केही महत्वपूर्ण सुधारहरू गरिएको छ। यसको माथिल्लो चरणका पखेटा साना बनाइएको र सवारीको टुप्पोतर्फ स्थानान्तरण गरिएको छ, जसले तापमानको जोखिम घटाउने र सुरक्षात्मक टाइलहरू थप सुदृढ गर्ने काम गरेको छ। यसैगरी, प्रणोदन प्रणालीको पुनःडिजाइनले २५ प्रतिशतसम्म प्रोपेलेन्ट क्षमता वृद्धि गरेको छ। हीट शील्डमा आधुनिक टाइलहरूको प्रयोग गरिएको र थप सुरक्षाका लागि ब्याकअप तह पनि समावेश गरिएको छ।
यस पटक सुपर हेभी बूस्टरले अघिल्लो बूस्टर १२ मा उडेको ३१४ नम्बरको र्याप्टर इन्जिन पुनःप्रयोग गर्नेछ। बूस्टरले प्रक्षेपणपछि लन्च प्याडमा फर्केर ‘क्याच एटेम्प्ट’ गर्ने लक्ष्य राखेको छ। आवश्यक परिस्थिति पूरा नभएमा, यसले गल्फ अफ मेक्सिकोमा ‘ल्यान्डिङ बर्न’ गर्दै नरम जलप्रवाह गर्नेछ।
प्रक्षेपण टावरमा पनि सुधार गरिएको छ। चपस्टिक्स र फिर्ता आउने सवारीबीचको दूरी मापन गर्न नयाँ रडार सेन्सरहरू थपिएको छ। साथै, अघिल्लो प्रक्षेपणका क्रममा देखिएका क्षतिहरू रोक्न सेन्सरहरूको सुरक्षामा सुधार गरिएको छ।
स्पेसएक्सले यो वर्ष स्टारशिपको विकासलाई परिवर्तनकारी वर्षका रूपमा व्याख्या गरेको छ। कम्पनीले पृथ्वीको परिक्रमा, चन्द्रमा र मंगल ग्रहसम्म मानिस र कार्गो पठाउने लक्ष्य राख्दै यस प्रणालीलाई पूर्ण रूपमा पुनःप्रयोगयोग्य बनाउने योजना अघि सारेको छ।
