पोखरा, २५ मंसिर। इजरायली लडाकु विमानहरूले सिरियाका विभिन्न स्थानहरूमा व्यापक हवाई आक्रमण गरेका छन्। बिबिसीका अनुसार राजधानी दमास्कससहित देशभरका दर्जनौँ सैन्य लक्ष्यहरूमा एक सयभन्दा बढी प्रहार भएको छ। सिरियन अब्जर्भेटरी फर ह्युमन राइट्स (SOHR) ले भनेको छ कि यी आक्रमणहरूले विशेष गरी सैन्य अनुसन्धान केन्द्रहरू, रकेट विकास स्थलहरू र इरानसँग सम्बन्धित स्थानहरूलाई लक्ष्य बनाएको छ।
स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले रिपोर्ट गरेअनुसार सिरियाको रासायनिक हतियार उत्पादनमा संलग्न भएको आशंका गरिएका अनुसन्धान केन्द्रहरू समेत निशानामा परेका छन्। यसै क्रममा, संयुक्त राष्ट्र संघले सिरियामा रासायनिक हतियारको सुरक्षा सुनिश्चित गर्न जोड दिएको छ।
सिरियाली विद्रोहीद्वारा दमास्कस कब्जा, असद शासनको पतन
सिरियाली विद्रोही समूहहरू, विशेष गरी इस्लामवादी समूह हयात तहरिर अल-शाम (HTS) ले केही दिनअघि राजधानी दमास्कस कब्जा गरी बशर अल-असदको शासनलाई अन्त्य गरेको घोषणा गरेको थियो। असद परिवारले सन् १९७१ देखि देशमा शासन गरिरहेको थियो। विद्रोहीहरूका अनुसार उनीहरूले अब असद शासनका वरिष्ठ अधिकारीहरूविरुद्ध अनुसन्धान गरी युद्ध अपराधमा संलग्नहरूको नाम सार्वजनिक गर्नेछन्।
इजरायली हमला र Golan Heights को अस्थायी नियन्त्रण
इजरायलले हवाई आक्रमणका साथै गोलान हाइट्सको अस्थायी नियन्त्रण लिएको छ। प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले यसलाई “मध्यपूर्वको ऐतिहासिक दिन” भन्दै सिरियाली जनतासँग शान्तिपूर्ण सम्बन्ध स्थापित गर्ने इच्छासमेत व्यक्त गरेका छन्। तर, उनले इजरायलको सुरक्षामा कुनै सम्झौता नगर्ने चेतावनी दिएका छन्।
गोलान हाइट्स, जुन सन् १९६७ को छ दिन लामो युद्धमा इजरायलले सिरियाबाट कब्जा गरेको थियो, पुनः विवादको केन्द्र बनेको छ। इजरायलले सन् १९८१ मा यसलाई एकतर्फी रूपमा आफ्नो भूभाग घोषणा गरेको थियो, तर अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता प्राप्त छैन। विद्रोही नेता अबु मोहम्मद अल-जोलानीको परिवार पनि यस क्षेत्रसँग सम्बन्धित भएकाले यो क्षेत्र इजरायलका लागि अझै संवेदनशील रहेको देखिन्छ।
रासायनिक हतियारको खतराः OPCW को चेतावनी
रासायनिक हतियार नियन्त्रणका लागि काम गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय संस्था, अर्गनाइजेसन फर द प्रोहिबिशन अफ केमिकल वेपन (OPCW) ले सिरियामा अझै रासायनिक हतियारको भण्डार हुन सक्ने बताएको छ। सन् २०१३ मा दमास्कसको बाहिरी क्षेत्रमा भएको सरीन ग्यास आक्रमणले १४०० भन्दा बढी मानिसको ज्यान लिएको थियो। यो घटनापछि सिरियाले OPCW को सदस्यता लिएको थियो र १३०० टन रासायनिक पदार्थ नष्ट गरेको घोषणा गरेको थियो। तर, बिबिसीका अनुसार रासायनिक हतियार प्रयोगका घटनाहरू त्यसपछि पनि जारी रहे।
इजरायलको सुरक्षा नीति
इजरायली रक्षा मन्त्री इजरायल काट्जले सिरियामा इजरायली आक्रमणको उद्देश्य “भारी रणनीतिक हतियारहरू” जस्तै मिसाइल र हवाई रक्षा प्रणाली नष्ट गर्नु रहेको बताएका छन्। इजरायलले सिरियामा इरान र हेज्बोल्लाहसँग सम्बन्धित स्थानहरूमा धेरैपटक आक्रमण गर्दै आएको छ। हालै गाजामा युद्ध चलिरहेको अवस्थामा इजरायली उत्तरी सीमामा हेज्बोल्लाह र अन्य समूहहरूबाट आएका आक्रमणको जवाफमा यी हवाई आक्रमण थप तीव्र भएका छन्।
सिरियाको भविष्य
संयुक्त राष्ट्र संघको सुरक्षा परिषद्ले हालैको बैठकमा सिरियाको भौगोलिक अखण्डता र नागरिक सुरक्षाको सुनिश्चितताका लागि काम गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ। बिबिसीका अनुसार, सिरियाको वर्तमान संकटले सम्पूर्ण क्षेत्रको शक्ति सन्तुलनलाई असर पुर्याउने देखिन्छ। इजरायलले विद्रोहीहरूलाई “शान्तिपूर्ण छिमेकी” का रूपमा स्वीकार गर्ने आशा गरेको छ तर सुरक्षा प्राथमिकतामा कुनै सम्झौता नगर्ने जनाएको छ।
सिरियाली विद्रोहीहरूको उदय, असद शासनको पतन र इजरायली आक्रमणको श्रृंखला आगामी दिनमा मध्यपूर्वको स्थिरतामा कस्तो प्रभाव पार्छ, यो हेर्न बाँकी छ।
