पोखरा, २३ चैत्र। नेपाल राष्ट्रबैंकका गभर्नर महाप्रसाद अधिकारीको कार्यकालको अन्तिम दिन शुक्रबार पूरा भएको छ। २४ चैत २०७६ मा गभर्नरको पद सम्हाल्नुभएका अधिकारीको कार्यकाल २३ चैतमा सकिनु थियो। तर, सो दिन शनिबार पर्नुका कारण शुक्रबार नै उनको कार्यकालको समापन भएको हो।
कोभिड महामारीको बीचमा गभर्नरको जिम्मेवारी सम्हाल्नुभएका अधिकारीले आफ्नो कार्यकालमा विभिन्न चुनौतीहरूको सामना गर्नुपर्यो। विशेषत: सरकारसँगको द्वन्द्व र राष्ट्रबैंकको स्वायत्ततामा भएको हस्तक्षेपका कारण उहाँलाई धेरै आलोचनाको सामना गर्नुपर्यो। यद्यपि, गभर्नर अधिकारीका अनुसार, सरकारले हस्तक्षेप गरे पनि राष्ट्रबैंकको स्वायत्तता कायम राख्न सक्नु उनको सबैभन्दा ठूलो उपलब्धि हो। उहाँले यो उपलब्धिको श्रेय सर्वोच्च अदालत, मिडिया र नागरिक समाजलाई दिए।
अधिकारीको कार्यकालमा कोरोनाको महामारी र रुस–युक्रेन युद्धका कारण नेपालको अर्थतन्त्रमा ठूलो असर परेको थियो। यस्ता चुनौतीहरूको बीचमा उनले नेपाल राष्ट्रबैंकलाई वित्तीय स्थायित्वमा राख्न सफल भए। रेमिट्यान्समा सुधार र विदेशी मुद्रा सञ्चितिमा वृद्धि उहाँका कार्यकालका महत्वपूर्ण उपलब्धिहरू हुन्। विशेष गरी, हालको विदेशी मुद्रा सञ्चिति १७ अर्ब ८५ करोड अमेरिकी डलरमा पुगेर नयाँ रेकर्ड बनाएको छ। यसले नेपालको आर्थिक स्थिति मजबुत बनाएको छ।
गभर्नर अधिकारीले आफ्नो विदाइको अवसरमा विभिन्न वित्तीय सुधार र नीति व्यवस्थामा गरेका कार्यहरूको पनि चर्चा गरे। उनले चालु पूँजी कर्जासम्बन्धी मार्गदर्शनलाई दीर्घकालीन रूपमा अर्थतन्त्रको मजबूतीका लागि महत्वपूर्ण ठाने। यद्यपि, उक्त मार्गदर्शनको कारण व्यवसायीहरूबाट आलोचना पनि आयो।
अधिकारीले वित्तीय क्षेत्रमा थप सुधार ल्याउने कार्यहरू गरेका छन्, जसले राष्ट्रबैंकको कर्जा प्रणाली र समग्र वित्तीय प्रणालीलाई बलियो बनाउने छ। उनको कार्यकालको अन्त्यसँगै नयाँ गभर्नरको नेतृत्वमा राष्ट्रबैंकको स्वायत्तता कायम राख्ने चुनौती रहने छ।
